مسیر شغلی

مسیر شغلی

به مجموعه ای از کارها و مشاغلی اشاره می کند که افراد در مدت زندگی کاری خود بر عهده می گیرند عمده ترین کاربرد اصطلاح مسیر شغلی عبارت است از پیشرفت در کار.

مسیر حرفه ای یا شغلی یا  Career Path در واقع  رد پایی است از زندگی حرفه ای شما. مسیری که لازم است آن را آگاهانه طراحی و ترسیم کنید. آگاهی از مسیر حرفه ای مشخصه افرادی است که نگاهشان به شغل فراتر از یک سری فعالیت های تکراری جهت امرار معاش و بلکه یک فعالیت تاثیر گذار اجتماعی و عاملی برای رشد شخصی و تکمیل هویتی خود است. افرادی که برای خود مسیر شغلی متصور هستند، می دانند که از شغل خود چه هدفی را دنبال می کنند و قصد دارند در شغل خود به چه جایگاهی دست یابند.

در برخی موارد اصطلاح مسیر شغلی دلالت بر یک شغل یا حرفه داشته و مستلزم سطوح بالایی از تربیت و آموزش بوده است اصطلاح مسیر شغلی به هر تعهد بلند مدتی که همراه با سرمایه گذاری روان شناختی وسیع دریک حرفه یا یک سازمان باشد دلالت دارد . شاین کلمه مسیر شغلی را داری معنای درونی و بیرونی می داند به نظر ایشان مسیر شغلی درونی شامل احساس درونی است که فرد نسبت به زندگی کاری خود معمول می دارد .

از نقطه نظر بیرونی ، مسیر شغلی به توالی نقشهای رسمی که با یک حرفه معین پیوند می‏خورد‏‏‏ اشاره دارد .

در سازمانها مسیرهای پیشرفت شغلی و فرصتهای پیشرفت شغلی با سازمان دهی مجدد ، کوچک سازی ، مناسب سازی عدم لایه بندی ، تیم سازی و منبع گزینی بیرونی در میان تغییرات زیادی که اتخاذ می شود عمیقاً دگرگون می شود .

شاین بر این باور است که سازمانهای امروزی در معرض دگردیسی و تحولات عمیقی قرار گرفته اند ، آنها از کوچک سازی مناسب سازی ، فشردگی ، و یا به سادگی از تحول و دگرگون سازی در اموراتی که همچنان ناشناخته است سخن می گویند آنچه که مشخص است این است که تغییرات عمیقی که در دنیای وسیع روی می دهد انکار شدنی نیست . این تغییرات درمحیط شغلی برای بهبود مسیر شغلی و پیشرفت کارکنان استنتاجات و پیامدهایی را نسبت به آینده داشته است .

مسیر حرفه ای به افراد کمک می کند تا بفهمند چرا، چگونه و کی باید از یک شغل به شغلی دیگر بروند. مسیر حرفه ای به افراد برنامه برای رشد حرفه ای می دهد. اینکه بدانند قرار است در نهایت به چه جایگاه شغلی دست یابند؟ برای رسیدن به آن جایگاه چه مهارت یا صلاحیت هایی لازم دارند؟ و اینکه چگونه باید هوشمندانه از یک شغل به شغلی دیگر یا حتی به سازمانی دیگر بروند؟

بهبود مسیر شغلی : وسیله ای است که از طریق آن یک سازمان می تواند بهره وری فعلی کارکنان خود را تداوم بخشیده یا افزایش دهد و در تمام این مدت آنان را برای دنیای در حال تغییر آماده سازد برنامه های بهبود مسیر شغلی اثر بخش می تواند موجب کاهش ترک خدمت کارکنان و افزایش بهره وری شود .برای درک بهبود مسیر شغلی همین بس که دانسته شود به طور میانگین سازمانها در هر پنج سال پنجاه درصد نیروهایی را که از طریق فارغ التحصیلان دانشگاه کارمند یابی شده اند از دست می دهند . به نظر می رسد که بین اهداف رضایت و نیازهای کارکنان با خط مشی ها و سبکهای کاری سازمانهایی که درآن مشغول فعالیت هستند گسیختگی و بی ارتباطی وجود دارد .این امر به نارضایتی و سرانجام تصمیم به ترک سازمان منجر می شود . تحقیقات نشان می دهد که اجرای برنامه های بهبود مسیر شغلی از سوی سازمانها می تواند میزان بالای ترک خدمت اختیاری کارکنان کاهش دهد .

در گذشته بهبود مسیر شغلی بیشتر به منظور جذب و نگهداری کارکنان مستعد و تسهیل زندگی کاری آنان به کار گرفته می شد اما این روشها در سازمانهای امروزی در حال منسوخ شدن است . استراتژیهایی نظیر کوچک سازی ، بازسازی و مهندسی مجدد حامی یک پیام مهم درباره بهبود مسیر شغلی است به جای سازمان این فرد است که مسئول مسیر شغلی خود می‏باشد .

فرصتهای مسیر شغلی عبارتند از :

1 – سطح اولیه : لیاقتها و شایستگیهای افراد نشان دهنده مسیر پیشرفت شغلی آنهاست در مسیر پیشرفت شغلی دارا بودن دانش فنی الزامی است . معمولاً نقطه شروع مسیر شغلی برای کسی که دارای مدرک دانشگاهی است متخصص منابع انسانی است . اغلب دانشکده های بازرگانی ، دارای دروسی به عنوان مدیریت منابع انسانی هستند که فعالیتهای مربوط به مدیریت منابع انسانی را آموزش می دهند . برخی دیگر از افراد ممکن است تخصصهایی در زمینه رشته هایی از قبیل روان شناسی ، جامعه شناسی ، اقتصاد داشته باشید ولی با این حال از طریق آموزش ضمن کار از تخصص فنی منابع انسانی هم برخوردار شده باشند .

برخی از موسسات در سطوح بالاتر رشته هایی برای مدیریت منابع انسانی دارند . این چنین موسساتی دانشجویانی را در سطح کارشناسی ارد و در گرایش مدیریت منابع انسانی آموزش می دهند . معمولاً در سطوح اولیه مشاغل مدیریت منابع انسانی ، فارغ التحصیلان دانشگاهی داوطلبین داخل سازمان و ارائه دهندگان سایر خدمات پرسنلی از قبیل آموزش و کارهای پرسنلی می باشند . عامل مهم در ورود به مشاغل سطوح اولیه مدیریت منابع انسانی ، تخصص است .

2 – سطوح پیشرفته : معمولاً سطوح پیشرفته مسیر شغلی را در مشاغل مدیریت منابع انسانی‏، کسانی پر می کنند که از تخصصهای لازم در حوزه های کلیدی مدیریت منابع انسانی و سطوح مختلف سازمان برخوردار باشند .

چرا باید اهمیت مسیر پیشرفت شغلی را درک کنیم ؟ جو رقابتی امروز موسسات را مجبور کرده است به سازماندهی مجدد و کوچک کردن تشکیلات خود بپردازند که این امر موجب فرصتهای شغلی کمتر برای کارکنان می شود . همچنین موسسات باید بهره وری خود را افزایش دهند و پدید آمدن تکنولوژی نوین نیز کارکنان را وا می دارد که بر مهارتهای خود بیفزاید تا از انحطاط نجات یابند . امروزه ارزشهای کارکنان نیز دگرگون شده است . آنان خود شکوفایی بیشتری از شغل انتظار دارند و میل دارند در برنامه ریزی مسیر شغلی خود نقش داشته باشند . آنان در پی فرصتهایی برای رشد شغلی خود هستند و می خواهند دانش و مهارتهای خود را افزاش دهند . همچنین آنان زندگی متعادلی می خواهند که همراه با ارزشهایی چون کار ، خانواده و فراغت باشد .

 

دگرگونیهای اجتماعی نیز فشارهایی بر سازمانها وارد کرده است تا نسبت به مسائل جامعه مسئول تر باشند . برای مثال ، اکنون بسیاری از سازمانها به مهد کودک ، ساعات کار شناور و مرخصیهای ویژه والدین توجه بیشتری می کنند . همچنین قوانین و مقررات در زمینه حقوق استخدامی و پرداختها، مسئولیت بیشتری برای مؤسسات مقرر می کند و آنها باید در برنامه‏های مسیر شغلی از تبعیض بپرهیزند.


منبع :